نێچیروان بارزانی لە یاد جینۆساید فەیلییەیل: بایەسە ئی گوزەشتەی تاڵە بوودە یایگردن ئەرا گشتمان

شەفەق نیوز - هەولێر

نێچیروان بارزانی سەرۆک هەرێم کوردستان، ئمڕوو شەممە، گاڵ دا ئەرا یایگردن لە تاوانەیل جینۆساید کە وەسەر کوردەیل فەیلی هات لەوەخت حوکمڕانی رژیم بەعس ئەرا عراق، و دووپات کرد لەبان گرنگی ئەوە کە حکومەت فیدراڵی دەسپیشکەری بکەێد ئەرا جیوەجیکردن ئەرک خوەی و قەرەبووکردن ئی چینە لە روی ماددی و دەروینی.

یەیش لە بەیاننامەیگ هات کە وەبوونەی 46ەمین یاد جینۆساید کوردەیل فەیلی دەری کرد.

سەرۆک هەرێم کوردستان وتیش: "ئمڕوو ئی یادە ئەرا زنجیرە تاوانەیل جینۆساید و دەرکردن و بیسەروشوینکردن دژ وە خوەشک و برایەیل کورد فەیلی وەپا کەیمن، ئەو چەوسیانە کە تویش لەسێدارەداین و کوشتن و بڕین دەسگیرکردن و سەرنقومکردن و دەرکردن زوورکاری بوینە، و رەگەزنامە لەلیان سەنریا و دەس نریا وەبان ماڵ و سامان و موڵکەیلیان، لە چوارچیوەی پەلاماریگ دڕندانە کە رژیم عراقی لەو وەختە دژیان جیوەجی کرد تەنیا لەوەر ئەوە کە کورد بوین و وەرگری لە ناسنامەی خوەیان و مافەیل رەوای گەلەیان کردن".

وتیش: "دەرکردن سەدان هەزار لە کورد فەیلییەیل ئەرا دەیشت سنوورەیل و بیسەروشوینکردن دەیان هەزار کەس ترەک لەلیان، ئۆپەراسیۆنیگ جینۆساید رەگەزپەرسانە بوی کە بەعس جیوەجیی کرد کە میژووییگ سییە و گوزەشتەیگ تاڵ پڕ لە هەڵە ئەرا عراق وەمیرات هیشت".

سەرۆک نێچیروان بارزانی وتیش: "لەی یادە، دووارە دووپات کەیمن لەبان گرنگی هەڵسان حکومەت فیدراڵی عراقی وە جیوەجیکردن ئەرک خوەی، و قەرەبووکردن قوربانییەیل و زەرەردیەیل لە روی ماددی و دەروینی، و گلەوداین رەگەزنامە و سامان و داشتەیل ئەرایان، کە یەیش وەپەی بڕیار دادگای باڵای تاوانەیل عراقییە کە ئەو تاوانە جویر تاوان جینۆساید دادە قەڵەم".

لە قسەیلی وتیش: "رەنج و دڵسووزی و قوربانیدانەیل خوەشک و برایەیل کورد فەیلی هەمیشە وە جی شانازی ئەرا گەلەگەمان مینێد"، و رووشنایی خستە بان ئەوە کە "بایەسە ئەو گوزەشتەی تاڵە بوودە یایگردن و پەندیگ ئەرا گشتمان، و سوود لەلی بگریمن ئەرا دروسکردن بانانیگ خاستر ئەرا عراق لە بنەمای وەیەکەوژیان و قەبووڵکردن ئەوەکە، و وەردەوام بویمن لە تەقەلا و رەنجەیلمان لەی رییە، و هەرچشتیگ خوازیاگ بوود لە هاوکاری پیشکەشی کەیمن".

سەرەتای مانگ نیسان لە گشت ساڵیگ کریاسە رووژیگ فەرمی ئەرا "شەهید فەیلی" ئەرا وەیادهاوردن تاوانەیل رژیم وەرین کە سەدام حسێن سەروکایەتیی کرد ئەرا زیاتر لە سێ دەیە، وەختیگ هەزاران گەنج لە کوردەیل فەیلی وەرەو شوونەیل نادیاریگ برد و هیمان چارەنووسیان نادیارە و مەزەنە کریەێد کە لەناو زیندانەیل گیان لەدەس دانە یا وە زینگی لەناو قەورسانەیل وەکۆمەڵ سەرنقوم کریانە.

رژیم بەعس لە کۆتایی هەفتایەیل و سەرەتای هەشتایەیل لە سەدەی گوزەشتە دەس کردە پەلاماریگ گەورە ئەرا دەرکردن کوردەیل فەیلی، و زەفتکردن رەگەزنامەی عراقی لەلییان و دەسناین وەبان سامان و داشتەیلیان.

هەرلیوا کوردەیل فەیلی تویش دەرکردن (تەسفیر) و دەروەدەرکردن و دەسگیرکردن و کوشتن بوینەوە لەوەخت حوکمڕانی سەرۆک وەرین ئەحمەد حەسەن بەکر لە ساڵەیل 1970 و 1975، و دویای ئەویش رژیم سەدام حسێن لە 1980، و میژوونویسەیل دوینن کە دەرکردنەگە وە مدوو مەزهەبی و نەتەوەییان بویە.

دادگای باڵای تاوانەیل بڕیار خوەی لە ساڵ 2010 لە تاوانەیل دەرکردن و بیسەروشوینکردن و دەسناین وەبان مافەیل کوردەیل فەیلی دەرکرد و وە یەکیگ لە تاوانەیل جینۆساید دادەی قەڵەم.

حکومەت عراقی لە هەشت کانون یەکەم 2010، بڕیاریگ دەرکرد کە وەپەی ئەو بڕیارە پەیمان وە لاوردن شۊنەوارە گەنەیل ئامانجگردن کوردەیل فەیلی، لە وەختیگ دویای ئەوە بڕیاریگ لە ئەنجومەن نوێنەرەیل لە یەک ئاب لە ساڵ 2010 هات، کە وەپەی ئەوە ئۆپەراسیۆن دەرکردن و بیسەروشوینکردن و کوشتن و بڕین فەیلییەیل وە تاوان جینۆساید دادە قەڵەم.