یابان سزەمەنییگ لە وا و ئاو دروس کەێد

شەفەق نیوز - وەشوینکەفتن 

کۆمپانیای ENEOS Corporation یابانی راگەیان  کە ئەندازیارەیلی تۊنستنە سزەمەنییگ شل وە وەکارهاوردن دوانۆکسید کاربۆن لە وا دروس بکەنر کە وە کردەیی چەمک "سزەمەنی لە وا" چەسپانن.

 ئی بەرهەمە ئەوەس کە وە (e-fuel) ناوبریەێد، واتە سزەمەنییگ دەسکرد کە بەرهەم تیەێد لەڕی تیکەڵکردن دوانۆکسید کاربۆن و هایدرۆجین دەرهاتگ لە ئاو، و ئەوەیش وە وەکارهاوردن وزەی نووەوبۊ، کە وە شلەیگ کە تۊنێد، وەپای تایبەتمەندییەیلەی، شوین بەنزین یا سزەمەنی دیزڵ بگرێد.

جی باسە کە تەکنەلۆجیا نووەگە وە کردەیی پرۆسەی رووشنەپیکهاتن لەبان ئاستیگ پیشەسازی وە وەکارهاوردن هاندەرەیل رووشنەیی تایبەت و وزەی نووەوبۊ بەرهەم تیەرێدە، و ئی کارە وە شیوەیگ تایبەت ئەرا یابان فرە گرنگە کە هێمان نزیکەی 90% لە خوازینەیل وزە لەڕی دابینکردنەیل لە خوەرهەڵات ناوەڕاسەو دابین کەێد.

ئەراوە کۆمپانیای ENEOS دەس کردە بەرهەمهاوردن سزەمەنییگ دەسکرد وە پیشەیی لە وا و ئاوەو، وەبی نەفت، و وەبی دراوردن باو، و یەیش وە کردەیی لەڕی دووارە گلەوداین دوانۆکسید کاربۆن (CO₂)ە ئەرا سزەمەنی جاریگ ترەک.

وەلی قەوارەی بەرهەمهاوردن ئیسە فرە بۊچگە، واتە تەنیا یەک بەرمیل لە رووژیگ. وەگەرد ئەوەیش ئەو ئامانجە کە خریاسە وەر 10.000 بەرمیلە لە رووژیگ تا ساڵ 2040.

لە لاییگەو، یە نوێنەرایەتی وەرچەرخانیگ چەوەڕیکریاگ کەێد، و ئەگەر تەکنەلۆجیاگە تۊنست فراوان بوود و بوودە خاوەن قازانجیگ ئابووری، لۆژیک وزە خوەی وە شیوەیگ ئاڵشت کەێد کە دەردراوەیلە جاریگ ترەک وەرەو سەرچەوەیگ ئاڵشتەو بوون، و پشتپەسین وە نەفت کەمەو بوود، و کەرت وزە فرەتر ناوخۆیی (نامەرکەزی) بوود، و لە لایگ ترەکەوە جیاوازییگ ورد هەس کە وەگشتی باس لەلی نیەکریەێد.

 ئەرا بەرهەمهاوردن جۊر ئی سزەمەنییە بڕیگ فرە گەورە لە کارەبا خوازێد، و لیوا پرسیارەگە لە سزتەمەنی لە وا نییە، بەڵکم لە نرخ ئەو وزەس کە ئەرا بەرهەمهاوردنی خوازێد.

 ئەگەر کارەبا نرخەی گران بوود ئەوە نموونەگە وە تەواوی رمیەێد، و ئەگەر هەرزان بوود (ئەرا نموونە لەڕی وزەی ئەتۆمی، یا نووەوبۊ، یا سەرچەوەیل ئایندە ئەوە نوێنەرایەتی جیگریگ راسگانی کەێد.