عەلی حسێن فەیلی/ شمارەی فرەیگ لە گەنجەیل وڵاتەگە سەریان هاناو دروسکردن ناوەرۆک لەبان پلاتفۆرمەیل پەیوەندی کۆمەڵایەتی جۊر "فەیسبووک" و "یوتیوب" و "ئینستاگرام" و "تیکتۆک" و ئەوانەی ترەک، و ئی دیاردە بەشیگ دیار لە ژیان کۆمەڵایەتی و راگەیانن لە وڵاتەگە دروس کەێد، و لە سای نەوین ئامارەیل فەرمی، سەنتەرەیل چەودیاریکردن راگەیانن دیجیتاڵی مەزەنە کەن کە شمارەی وەکارهاورەیل تووڕە کۆمەڵایەتییەیل زیاتر لە 32 ملیۆن کەس بوود، واتە نزیکەی 70% لە دانیشتگەیل عراق، و گەنجەیل و کوڕەیل گەورەترین بەشیانن، و ئمڕوو ئی پلاتفۆرمە دیجیتاڵییەیلە ئاڵشت بۊنە ئەرا شۊن یەکگردن و مەیدانیگ ئەرا نیشاندان را و بڵاوکردن راسیەیل ژیان.

ئی کۆمەڵگا وە شیوەیگ زویوەزوی سەرسامکەر وەرەو نووبۊن دیجیتاڵی چوود، لەوەر نووڕین نەوەی نوو کە دوینێد ماف خوەیە وەربەس و پاوەنە باوەیل بشکنێد، و جادە و کۆمەڵگە بازرگانییە گەورەیل بکەێدە گۆڕەپانەیل گردەوبۊن وەخاتر دیداریگ وەگەرد کەسایەتییگ ناسریاگ لە تووڕەیل پەیوەندی کۆمەڵایەتی، و لە وەرانوەری، ئەوانە کەم نین کە ئی تام لەی دوینن و  پرسیار کەن: ئی گەنجەیلە وە دۊای چە گەردن؟ و ئی ناوەیلە لە کووەو هاتنە کە کەسیگ نیەناسێدەیان؟

لە چەن ساڵیگەو جەهانیگ ترەک لە خەیاڵ و کۊچەیل هۊر نەوەی نووی عراقی گەڕدێد؛ جەهانیگ کە مەرج نییە لەڕی راڕەوەیل راگەیانن فەرمی یا یەکگردنە باوەیل یا شاشەیل تەلەفزیۆنە ناسریاگەیلەو رەد بوود، و لە فرەی وەختەیل، نەوەی تەمەنگەورە ئی ئاڵشتکارییە نیەچوودە دڵیەو و هێمان باوەڕی ئەوەس کە دڵنیایی و ناوبانگ بایەسە لەری پەیمانەیل باو و راگەیانن کلاسیکییەو رەد بوون، بی ئەوەگ ئاگا داشتوود کە ئی گەنجەیلە کە تەمەنیان لە هەژدە ساڵ رەد نیەکەێد دوینن کە پەیوەندییە مرۆییەیل و نموونەیل پاڵەوانەیل شیوەیگ تەواو جیاواز دیرن.

ئەرا ئی نەوە، لەبان گشت ئەوەگ ئۊشیەێد لەباوەت بۊین فرەیگ لە ناوەرۆک نزم یا لافاویگ لە بیمانایی و زوان خاو، ئەوە بلۆگەر فڵان و یوتیوبەر گەنج کە ناوەرۆکەگەی لەناو ژوورەگەیەو لەڕی بڕگە **وینەگیریاگ**ەیلەو دروس کەێد، هەزار جار شیرینتر و قسەزانترە، و جی متمانەی گەورەترە لە هەر روییگ باو یا فەرمی، و ئەوانە هیچ دیواریگ لەناوەین خوەیان و تەماشاکەریان دروس نیەکەن، و بی هیچ پەردەیگ و وە سادەیی و وە زوان تایبەت خوەیان گوزارش لە خەم و ئازارە رووژانە و پەیوەندییەیل خوەیان کەن، و نهێنی وەردەوامبۊن و دووسییان لەناو دڵ مەردم ها ناو راشکاو و راسگووییان؛ و وەختیگ کۆمێنتەیل سەرنجەیل خوەننەوە، وەڵامیان دەنەو و هەس بەشداریکردن لە دروسکردن و ئافراندن ئەو ناوەرۆکە خەڵڤ کەن کە پیشکەش وە تەماشاکەر و خوەنەوار کەن.

 یەیش خود ئەو چشتەسە کە لایەنە فەرمییەیل و میدیایەیل راگەیانن ناوخۆییە گەپەیل نیەتۊنن بەرهەمی بارن، هەرچەن هێمان خاوەن ئامراز و هاز و پاڵپشتی دارایین ئەرا وەرەونواچگن؛ و ئەگەر کارەیل وە ئی شیوە بچن ئەوە شایەت دەنگ یا پێگەیان لە بانان ئی وڵاتە بیهازەو بوود.

زیادبۊن سەرکیشی و کاریگەری ئی فەزا خوازێد کە کاریگەری (ئەسارە نەناسریاگەیل جادە) نەشاریەێدەو، و لەجیای پرسیارەیل سەرسامی جۊر: ئەوانە کیین؟ یا ئایا ئی کارەیلە گرنگن؟ بایەسە بچینە ژیر ئەو راسیە کە دووپات کەێد ئەوەس کە ئی ئەسارەیلە خوەیان خوەیان دروس کردنە.