شەفەق نیوز - هەولێر
حکومەت هەرێم کوردستان، رووژ یەکشەممە، راگەیان لە ئەنجامداین نزیکەی 260 هەزار نەشتەرگەری لە خەسەخانە حکومییەیل لە ماوەی ساڵ 2025، لە شان فرەتر لە نیم ملیۆن وەشکین ئەرا ئاشکراکردن زۊنەی بیمارەیل دریژماوە، لە وەختیگ ئاشکرای فەراهەمکردن خزمەتگوزارییە تەندروسیەیل کرد کە هاووڵاتییەیل لە بارگرانییە داراییەیل پاراست کە مەزەنە کریەێد وە فرەتر لە 182 ملیار دینار.
فەرمانگەی راگەیانن و زانیارییەیل لە حکومەت هەرێم کوردستان، لە راپۆرتیگ کە ئامادەی کردگە وە هەماهەنگی وەرد وەزارەت تەندروسی، باس لەوە کرد، کە خەسەخانە حکومییەیل لە ماوەی ساڵ گوزەشتە 258 هەزار و 488 نەشتەرگەری ئەنجام دانە، لەناویانیش 217 هەزار و 238 نەشتەرگەری گشتی، و 41 هەزار و 250 نەشتەرگەری کوتوپڕ بۊنە، وە دەسنشانکردن ئەوە کە نەشتەرگەرییە کوتوپڕەیل وە بیوەرانوەر ئەنجام دریانە، لە وەختیگ رسووماتە رەمزییەیل ئەرا نەشتەرگەریە گشتییەیل رەسینە هەفت هەزار دینار.
راپۆرتەگە کە رەسیە ئاژانس شەفەق نیوز رووشنەو کرد، کە خەرج ئەنجامداین خود ئی نەشتەرگەرییەیلە لە خەسەخانە تایبەتەیل شایەت لە 182 ملیار دینار رەد بکردیاد، لەناویانیش نزیکەی 161.4 ملیار دینار ئەرا نەشتەرگەرییە گشتییەیل و 20.6 ملیار دینار ئەرا نەشتەرگەرییە کوتوپڕەیل، و ئی بڕە پۊلەیلە حکومەتەگە مەزەنەیان کردگە وە داوەزیانە داراییەیل ئەرا هاووڵاتییەیل وە هوکار دەسکەفتنیان لە خزمەتگوزارییەیل لە کەرت گشتی.
لە بوار نەشتەرگەرییە ئاڵووزەیل و چارەسەرە تایبەتمەنەیل، راپۆرتەگە دەسنشان ئەرا ئەوە کرد کە 1108 نەشتەرگەری ئەرا کاڵین گورچگ و 24 نەشتەرگەری ئەرا کاڵین مەغز سقان ئەنجام دریانە، بیجگە لە پیشکەشکردن 138 هەزار و 306 دانیشتن ئەرا شووردن گورچگ وە پەتی لە جیاجیی ناوچەیل هەرێم.
هەرلیوا کەرت تەندروسی توومار ئەنجامداین 32 هەزار و 790 نەشتەرگەری قەستەرەی دڵ و فراوانکردن خوینبەرەیل وە باڵۆن، و 28 هەزار و 572 دانیشتن چارەسەر تیشکی ئەرا تویشبۊەیل وە پەنامەیل کرد، لە شان 536 نەشتەرگەری ئەرا ئاڵشتکردن جومگەیل.
لە بوار خوەیپارێزی و ئاشکراکردن زۊنە، داتایەیل نیشان دان کە 512 هەزار و 264 وەشکین وە پەتی ئەرا ئاشکراکردن بیماری شەکرە و بەرزەوبۊن پەستان خوین ئەنجام دریانە، بیجگە لە 122 هەزار و 705 وەشکین ئەرا ئەوانە کە رویکەنە هاوسەرگیری، و 47 هەزار و 176 وەشکین ئەرا ئاشکراکردن زۊنەی شێرپەنجەی مەمگ وە وەکارهاوردن وینەگردن تیشکی.
لەباوەت چارەسەر بیماریە رخبارەیل و دریژماوەیل، راپۆرتەگە خەوەر دا کە حکومەت هەرێم کوردستان خەرجەیل دەسنشانکردن و چارەسەرکردن بیمارەیل شێرپەنجە هەڵگرێد، کە چارەسەر کیمیایی و تیشکییش گرێدە خوەی، وە دەسنشانکردن ئەوە کە خەرج چارەسەر بڕیگ لە بیماریەیل لە ناوەین 180 هەزار و 200 هەزار دۆلارە، بیجگە لە فەراهەمکردن چارەسەر بی وەرانوەر ئەرا فرەتر لە 23 هەزار بیمار وە تالاسیمیا.
لەبان ئاست خەرجکردن، راپۆرتەگە ئاشکرا کرد کە خەرج فەراهەمکردن دەرمانەیل لە ماوەی ساڵ 2025 رەسیە نزیکەی 325 ملیار دینار، حکومەت فیدراڵی بەشداری وە 222 ملیار دینار لەلی کرد، لە وەرانوەر 103 ملیار دینار کە حکومەت هەرێم هەڵگردەی.
وەپەی داتایەیل دارایی، خەرجییەیل کەرت تەندروسی لە هەرێم کوردستان لە ماوەی ساڵ گوزەشتە رەسینە 773.4 ملیار دینار، لە وەرانوەر داهاتەیلیگ کە رەسینە 112.9 ملیار دینار، لە وەختیگ پاڵپشتی حکومی نزیکەی 85% لە بڕ گشتی خەرجییەیل هاورد.
راپۆرتەگە دەسنشان ئەرا ئەوە کرد کە ناوەنجی خەرجکردن حکومی ساڵانە لەبان خزمەتگوزارییە تەندروسیەیل یەکسانە وە نزیکەی 167 دۆلار ئەرا هەر تاکیگ، وە دووپاتکردن وەردەوامبۊن پشت بەسین کەرت تەندروسی وە دارایی حکومی ئەرا فەراهەمکردن خزمەتگوزارییە چارەسەری و خوەیپارێزییەیل ئەرا هاووڵاتییەیل.