شەفەق نیوز - کینشاسا

دەسەڵاتەیل تەندروسی لە کۆمار کۆنگۆی دیموکراتی، بەرزەوبۊین مردنەیل لەوەر بڵاوبۊین ڤایرۆس ئیبۆلا ئەرا 1405 لە کووتاییەیل مانگ نیسان گوزەشتە راگەیانن.

 دەسەڵاتەیل تەندروسی وتن، کە شمارەی تۊشبۊینەیل دووپاتکریاگ تاقیگەیی ئەرا 3200 بیمار بەرزەو بۊە، لە وەختیگ ریژەی مردنەیل رەسیەسە 43.9 لە سەد، کە یەیش مانای ئەوەس نزیکەی نیمەی تۊشبۊینە دووپاتکریاگەیل وە مردن کووتایی هاتنە.

 شارەزایەیل تەندروسی مەزەنە کردن کە شمارەی راسگانی تۊشبووەیل بەرزتر بوود لەو شمارەیل راگەیانریایە، لە سای ئەگەر ئاشکرانەکردن یا ئاگادارنەکردن لە فرەیگ لە بیمارەیل.

 دەسەڵاتەیل بڕوا دیرن کە ڤایرۆسەگە ئەرا چەن هەفتەیگ لە خوەرهەڵات کۆنگۆی دیموکراتی بڵاو بۊە بی ئەوەگ چەودیاری بکریەێد، وەرجە ئاشکراکردن بڵاوبۊینەگە، کە یەیش بەشداری کرد لە فراوانبۊین بازنەی بڵاوبۊینی.

هەرلیوا تەقەلایەیل کۆنترۆڵکردن پەتاگە تویش سەختیەیل گەورەیگ بوینەو لەوەر ئەو  ململانێ وەردەوامە کە گرووپەیل چەکدار لەناوی بەشداری کەن، وەگەرد بڵاوبۊین رەوشیگ لە نەمەنن دڵنیایی وەرانوەر وە تیمەیل فریاگوزاری، کە یەیش بوودە ریگر لەنوای وەدەمهاتن تەندروسی.

 تۊشبۊیەیل وە ڤایرۆسەگە لە پەنج لە بنەڕەت 26 هەرێم لە وڵاتەگە توومار کریان، لە وەختیگ هەرێم ئیتوری، لە باکوور خوەرهەڵات کۆنگۆی دیموکراتی، وە سەنتر سەرەکی بڵاوبۊینەگە ئەژمار کریەێد، و هەرێمەگە هاوسنوورە وەگەرد هەر یەک لە ئۆگەندا و باشوور سودان، لە وەختیگ ئۆگەندا توومارکردن تۊشبۊیەیل وە ڤایرۆسەگە راگەیان، کە لەلای کەمەو دوو مردن لەناویانە.

 ئیبۆلا وە بیمارییگ فرە رخدار ئەژمار کریەێد کە لەئی پەیوەندی راستەوخۆ وەگەرد تۊشبویەیل گرێدەی، وە تایبەت لەری شلەمەنییەیل لەش، و کۆنترۆڵکردن بڵاوبۊینی ئیسە سەختە لە سای نەوین واکسین پەسەنکریاگ یا چارەسەریگ تایبەت وە زنجیرەی "بوندیبوجیۆ" کە مدوو ئی بڵاوبۊینەوەسە.

 لە تەقەلایگ ئەرا قایمکردن وژاردەیل چارەسەر، لە سەرەتای تەمموز ئیسە تاقیکردنەوەیل کلینیکی لەبان دوو چارەسەر دژە ڤایرۆسەیل دەس وەپی کردن.

 بڵاوبۊن ئیسە وە سێیەمین شەپوولەیل ئیبۆلا دریەێدە قەڵەم کە فرەترین گیانەیل سەنیە، دۊای پەتای خوەراوای ئەفریقیا لە ماوەی ساڵەیل 2014 و 2015 کە گیان زیاتر لە 11 هەزار کەس سەن، و بڵاوبۊنی خوەرهەڵات کۆنگۆی دیموکراتی لەناوەین ساڵەیل 2018 و 2020، کە بۊە مدوو مردن نزیکەی 2300 کەس.