شەفەق نیوز - وەدۊاچگن

داتایەیلیگ لە کۆمپانیای کێپلەر، نیشان دان کە هەناردەیل نەفت خاو لە دەوڵەتە بەرهەمهاورە سەرەکییەیل لە خوەرهەڵات ناوڕاس لە ئەیلول/ سێپتەمبەر خاسەوبوین وەخوەیان دین تا بڕەسێدە 16.328 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ، کە بەرزترین ئاستە لەوەخت جەنگ ئەمریکی ئیسرائیلی لەبان ئیران لە شوبات/ فێبریوەری گوزەشتە، ئەوەیش وەرد زیایکردن سعودیە و ئیمارات ئەرا هەناردەیلیان.

 داتایەیل سەرەتایی ئاشکرا کردن کە ئی خاسەوبوینە لە دۊای خاسەوبۊن هەناردەیل لەڕی گەروو هورمز هات، کە مەزەنە کریا ئی مانگە بڕەسێدە نزیکەی 9.719 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ، کە سعودیە هەناردەیل نەفتیی لە بەندەر یەنبوع لەبان دەریای سوور ئاڵشت کرد دۊای ئەو پەلامارەیلە کە زەرەد رەساننە کڕ لۊلەیل خوەرهەڵات-خوەرئاوا لە شانشینەگە، وەپەی ئەوەگ ئاژانس "رۆیتەرز" بڵاوی کردگە.

 وەپەی داتایەیل کێپلەر، ئەوە بیجگە خاسەوبوین هەناردەیل لە ناوچەگە، کە سعودیە و ئیمارات و عراق و سوڵتاننشین عومان و قەتەر و کوەیت و ئیران لەخوەی گرێد، هیمان کەمترە وە نزیکەی 3.2 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ لە وەراورد وەرد ئاست 19.513 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ لە شوبات/ فێبریوەری.

 یە بارە رەدبۊەیل لە گەروو هورمز لەخوەی گرێد، کە پرۆسەیل بارکردن لە کەشتییگ ئەرا یەکیگ ترەک لە کەنداو عومان، و بارەیل لە بەندەرەیل فوجەیرە لە ئیمارات و سوڵتاننشین عومان لە دەیشت گەروو هورمز، و هەناردەیل لەڕی دەریای سوور لەناویانە.

 کێپلەر لە یادداشتیگ دۊکە دووشەممە وت کە ئەوە "هەناردەیل نەفت خاو لە خوەرهەڵات ناوڕاس مەزەنە کەێد وە بڕیگ کەمتر لە 80 لەسەد لە ئاستەیل وەرجە ململانێیەگە".

 داتایەیل نیشان دان کە سعودیە، گەوراترین دەوڵەت هەناردەکەر لە ناوچەگە، لە ریە ئەرا بارکردن نزیکەی 5.4 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ ئی مانگە، کە بەرزەو بۊە لە 2.446 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ لە ئاب/ ئۆگست.

 وەپەی داتایەیل، بارەیل مانگ ئەیلول/ سێپتەمبەر لە بەندەر رەئس تەنورەی سعودی لە کەنداو باز دان ئەرا نزیکەی 3.25 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ، لە وەراورد وەرد 929 هەزار بەرمیل لە رووژیگ لە ئاب/ ئۆگست، وەلی هیمان کەمترە لە ئاست 6.411 مەلیۆن بەرمیل لە رووژیگ کە لە شوبات/ فێبریوەری تومار کریاگە.

 داتایەیل کێپلەر نیشان دان کە سەرجەم 19 کەشتی نەفتهەڵگر گەپ کە هەر یەکیگیان دوو مەلیۆن بەرمیل لە نەفت سعودی هەڵگرن، لە هەفتەی گوزەشتە لە گەروو هورمز دەرچگنە.

 ئی ئامارەیلە هەر کەشتییگ هەژمار کەن کە شایەت لە گەرووەگە رەد بۊە وەرد وسانن ئامێرەیل کلکردن و وەرگردن تایبەت وە سیستەم ناسین ئۆتۆماتیکی ئەرا دۊرکەفتن لە دیاریکردنیان.

 وەرجە جەنگ وەرد ئیران لە 28 شوبات/ فێبریوەری، گەرووەگە وە شیوەیگ ئاسایی پیشوازی لە نزیکەی 125 کەشتی بازرگانی گەورا لە رووژیگ کردیاد، کە کەشتییەیل نەفت و غاز و کەشتییەیل کاڵا و کەشتییەیل کۆنتەینەرەیل لەناویان بۊ، کە یەیش نۊنەرایەتی نزیکەی 20 لەسەد لە دابینکردن رووژانەی جەهانی ئەرا نەفت خاو و غاز سروشتی شلەوکریاگ کەێد.